ରବିବାର ଦିନ ସୂତ୍ରରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ, ଅନୁକୂଳ ପାଗ ଯୋଗୁଁ ସାରା ଓଡ଼ିଶାରେ ଖରିଫ ଚାଷ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି, ତେଣୁ ଫସଲ ଋତୁର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଚାଷୀମାନେ ସାରର ତୀବ୍ର ଅଭାବ ସହିତ ସଂଘର୍ଷ କରୁଛନ୍ତି।
ଗଞ୍ଜାମ, ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଏବଂ ଦେଓଗଡ଼ ଭଳି ଜିଲ୍ଲାରୁ ବିଭିନ୍ନ ଅଭିଯୋଗ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି; ଏଥିରେ ଚାଷୀମାନେ ସମବାୟ ସମିତିଗୁଡ଼ିକରେ ଅପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ଯୋଗାଣ, ମହଜୁଦ ଥାଇ ମଧ୍ୟ ବିତରଣରେ ବିଳମ୍ବ ଏବଂ ଖୋଲା ବଜାରରେ ଅଧିକ ଦର ଆଦାୟ କରାଯାଉଥିବା ନେଇ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି। ଗଞ୍ଜାମର ଦିଗପହଣ୍ଡି ଏବଂ ଆସିକା ଅଞ୍ଚଳରେ ୟୁରିଆର ଅଭାବ ଯୋଗୁଁ ଚାଷୀମାନେ ସମବାୟ ସମିତି ବାହାରେ ଘଣ୍ଟା ଘଣ୍ଟା ଧରି ଧାଡ଼ିରେ ଛିଡ଼ା ହେବା ପରେ ଶେଷରେ ଖାଲି ହାତରେ ଫେରୁଛନ୍ତି।
କେତେକ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଖୋଲା ବଜାରରେ ବିକ୍ରେତାମାନେ ବହୁତ ଅଧିକ ଦାମ୍ ନେଉଛନ୍ତି, ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ କିଛି ଚାଷୀଙ୍କ କହିବା କଥା ଯେ ସାଧାରଣ ସାର ସହିତ ନାନୋ ୟୁରିଆ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉତ୍ପାଦ କିଣିବାକୁ ସେମାନଙ୍କୁ ବାଧ୍ୟ କରାଯାଉଛି। ଖଣ୍ଡାଦେଉଳି ଏବଂ ଖଲ୍ଲିକୋଟରୁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ପ୍ରକାରର ଅଭିଯୋଗ ଆସିଛି; ସେଠାରେ ଚାଷୀମାନେ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି ଯେ ସାର ବଣ୍ଟନ ନ ହୋଇ ସପ୍ତାହ ସପ୍ତାହ ଧରି ଗୋଦାମରେ ପଡ଼ି ରହିଛି।
ଝାରସୁଗୁଡାରେ, ଚାଷୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ନେଟୱାର୍କ ସମସ୍ୟା ଏବଂ ଯାଞ୍ଚ ବାଧା ଯୋଗୁଁ ଆଗ୍ରିଷ୍ଟ୍ୟାକ୍ ଆପ୍ ପଞ୍ଜିକରଣରେ ବିଳମ୍ବ ଯୋଗୁଁ ସାର ବଣ୍ଟନ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛି। କୃଷି ଏବଂ କୃଷକ ସଶକ୍ତିକରଣ ବିଭାଗ DAP ସାରର ଅଭାବକୁ ସ୍ୱୀକାର କରିଛି ଏବଂ ବିକଳ୍ପ ଭାବରେ ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ ଜଟିଳ ସାର ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛି। ଏହି ସମୟରେ, ଦେବଗଡର ଚାଷୀମାନେ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି ଯେ ସେମାନଙ୍କୁ ସାର ସହିତ ତୃଣନାଶକ, ଉଦ୍ଭିଦ ବୃଦ୍ଧିକାରୀ କିମ୍ବା ଭିଟାମିନ ଉତ୍ପାଦ କିଣିବାକୁ ଚାପ ଦିଆଯାଉଛି, ଯାହା ଫଳରେ ଚାଷ ଖର୍ଚ୍ଚ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି। ସମ୍ପୃକ୍ତ ସମବାୟ ସମିତି ଏପରି କ୍ରୟକୁ ବାଧ୍ୟ କରିବାକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରିଛି।
ଯଦି ସାରର ଅଭାବ ଏବଂ ଏହାର ବଣ୍ଟନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସମସ୍ୟାଗୁଡ଼ିକର ତୁରନ୍ତ ସମାଧାନ ନ କରାଯାଏ, ତେବେ ରାଜ୍ୟବ୍ୟାପୀ ଆନ୍ଦୋଳନ କରାଯିବ ବୋଲି ଚାଷୀମାନେ ଚେତାବନୀ ଦେଇଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, ଏଥିରେ ହେଉଥିବା ବିଳମ୍ବ ଓଡ଼ିଶାର ଫସଲ ଅମଳ, କୃଷି ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ। ସାନଖେମୁଣ୍ଡିର ଜଣେ ଚାଷୀ କେ. ଶ୍ୟାମସୁନ୍ଦର ଦୋରା କହିଛନ୍ତି, “ଯଦି ଆମେ ସାର ପ୍ରୟୋଗ କରିପାରିବୁ ନାହିଁ, ତେବେ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ଆମର ଚାଷ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ଭବ ହେବ ନାହିଁ ଏବଂ କୌଣସି ଉତ୍ପାଦନ ମଧ୍ୟ ହେବ ନାହିଁ। ୨୭୦ ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର ସାରକୁ ମନଇଚ୍ଛା ୭୦୦ ରୁ ୮୦୦ ଟଙ୍କାରେ ବିକ୍ରି କରାଯାଉଛି। ଏହା ଯୋଗୁଁ ଗରିବ ଚାଷୀମାନେ ନାହିଁ ନ ଥିବା ଅସୁବିଧାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି।”
“ସେଠାରେ ରାମେଶ୍ୱର ସୋସାଇଟି ରହିଛି; ସେଠାରେ ସାର ଗଚ୍ଛିତ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାହା ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଉନାହିଁ। ନୂତନ ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ ସମ୍ପାଦକ ଦାୟିତ୍ୱ ହସ୍ତାନ୍ତର କରୁନାହାନ୍ତି। ଆମେ ଏ ସମ୍ପର୍କରେ ARCS-ଙ୍କୁ ଅବଗତ କରାଇଥିଲୁ। କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି ଯେ ସେଠାରେ ଆଉ ସାର ନାହିଁ। ଏହା କଳାବଜାରରେ ୫୦୦ ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ଦରରେ ବିକ୍ରି ହେଉଛି,” ବୋଲି ଆସ୍କାର ଜଣେ ଚାଷୀ ଅରୁଣ କୁମାର ଦଳାଇ କହିଛନ୍ତି।
